giáo án rừng xà nu

Phân tích hình tượng nhân vật Tnú. Mở bài: "Rừng xà nu" là một truyện ngắn xuất sắc của nhà văn Nguyên Ngọc và cũng là một tác phẩm tiêu biểu cho đề tài văn học chống Mĩ trong văn học hiện đại. Viết truyện ngắn năm 1965, Nguyễn Trung Thành muốn phản ảnh lòng yêu nước bất khuất và sức sống kiên Đề thi thử THPT Quốc gia môn văn 2019, đề 14 Rừng xà nuHướng dẫn (Đề này chỉ có 1 trang)Môn: NGỮ VĂNThời gian: 120 phút(Không kể thời gian giao đề) - Biên soạn bài viết Đề thi thử THPT Quốc gia môn văn 2019 , đề 14 Rừng xà nu mới nhất Tóm Tắt Rừng Xà Nu Giáo Án - Mẫu 16. Tài liệu tóm tắt Rừng xà nu giáo án sẽ là nội dung tham khảo cần thiết hỗ trợ các em học sinh khi tìm hiểu về tác phẩm. Truyện kể về một làng ở Tây Nguyên- làng Xô Man- nằm giữa cánh rừng xà nu bạt ngàn, đang từng ngày hứng 1. Hình tượng cây xà nu - rừng xà nu: Đây là một sáng tạo nghệ thuật độc đáo của nhà văn. Hình tượng cây xà nu- rừng xà nu nổi bật, xuyên suốt tác phẩm, vừa mang ý nghĩa thực, vừa mang ý nghĩa tượng trưng. - Mở đầu là hình ảnh cánh rừng xà nu "đến hút tận Cụ thể: 3.1Giới thiệu khái quát tác giả, tác phẩm và vấn đề cần nghị luận. 0.5. 3.2 Cảm nhận nội dung, nghệ thuật vẻ đẹp hình tượng cây xà nu: a. Về nội dung: - Cây xà nu, rừng xà nu đau thương trong bom đạn: + " Cả rừng xà nu hàng vạn cây không có cây nào không Dịch Vụ Hỗ Trợ Vay Tiền Nhanh 1s. Giáo án đây thôn vĩ dạ giúp HS biết được hoàn cảnh sáng tác có tác động và chi phối như thế nào tới nội dung tư tưởng của tác phẩm. hãy tham khảo với KTHN giáo án đây thôn vĩ dạTham khảo một số thể loại văn học thơ truyện giáo án Kịch nghị luận hay nhất giáo án rừng xà nuA. Xác định vấn đề cần giải quyếtI. Tên bài học Rừng xà nuII. Hình thức dạy học Dạy học trên lớpIII. Chuẩn bị của thầy và trò1/Thầy-Giáo án-Phiếu bài tập, trả lời câu hỏi-Tranh ảnh về nhà văn, hình ảnh rừng xà nu, hoa pơ lang, phim về Tây Nguyên trong kháng chiến chống Mỹ-Bảng phân công nhiệm vụ cho học sinh hoạt động trên lớp-Bảng giao nhiệm vụ học tập cho học sinh ở nhà2/Trò-Đọc trước ngữ liệu trong SGK để trả lời câu hỏi tìm hiểu bài-Các sản phẩm thực hiện nhiệm vụ học tập ở nhà do giáo viên giao từ tiết trước-Đồ dùng học tậpB. Xác định nội dung- chủ đề bài học– Hình tượng rừng xà nu- biểu tượng của cuộc sống đau thương nhưng kiên cường và bất diệt.– Hình tượng nhân vật Tnú và câu chuyện bi trang về cuộc đời anh thể hiện đầy đủ nhất cho chân lí phải dùng bạo lực cách mạng để chống lại bạo lực phản cách mạng, đấu tranh vũ trang là con đường tất yếu để tự giải phóng.– Chất sử thi thể hiện qua cốt truyện , bút pháp xây dựng nhân vật, giọng điệu và vẻ đẹp ngôn ngữ của tác Mức độ cần đạt1. Kiến thức giáo án rừng xà nua/ Nhận biết HS nhận biết, nhớ được tên tác giả và hoàn cảnh ra đời của các tác Thông hiểu HS hiểu và lí giải được hoàn cảnh sáng tác có tác động và chi phối như thế nào tới nội dung tư tưởng của tác dụng thấp Khái quát được đặc điểm phong cách tác giả từ tác dụng cao– Vận dụng hiểu biết về tác giả, hoàn cảnh ra đời của tác phẩm để phân tích giá trị nội dung, nghệ thuật của tác phẩm văn xuôi2. Kĩ năng giáo án rừng xà nua/ Biết làm bài nghị luận về một đoạn trích văn xuôi, về 1 ý kiến bàn về văn học;b/ Thông thạo các bước làm bài nghị luận văn độa/ Hình thành thói quen đọc hiểu văn bản văn xuôi kháng chiến chống Mỹb/ Hình thành tính cách tự tin , sáng tạo khi tìm hiểu văn bản văn xuôic/Hình thành nhân cách-Biết nhận thức được ý nghĩa của truyện ngắn hiện đại Việt Nam trong lích sử văn học dân tộc-Biết trân quý những giá trị văn hóa truyền thống mà truyện ngắn hiện đại đem lại-Có ý thức tìm tòi về thể loại, từ ngữ, hình ảnh trong văn xuôi hiện đại Việt NamD. Tổ chức dạy và học Giáo án Rừng xà nu ĐỘNG Hoạt động của GV- HS Nội dung cần đạt– Gv cho HS quan sát tranh và trả lời Đây là ai? Đây là cây gì? Hoa gì? Hình ảnh ấy khiến em liên tưởng đến tác phẩm nào trong chương trình lớp 12 – HS trả lời – Gv Vào bài Chiến tranh xâm lược đã tàn phá bao vùng đất, giết đi bao mạng sống của cả con người lãn sinh vật. Có những vùng đất phải gánh chịu vô vàn những thương đau mà tinh thần vẫn luôn quật khởi, ý chí vẫn vững vàng. Tây Nguyên là một nơi như thế đấy và dân làng Xô man trong truyện ngắn “Rừng xà nu” của Nguyễn Trung Thành đã nói lên điều đó. Cánh rừng cũng như con người “nằm trong tầm đai bác” vẫn cứ hiên ngang sống. Giờ học hôm nay cô cùng các em tìm hiểu tác phẩm độc đáo này.– Tác giả Nguyễn Trung Thành – Rừng xà nu – Hoa pơ lang và Tác phẩm RXN2. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC giáo án rừng xà nu Hoạt động của GV- HS Nội dung cần đạt– GV yêu cầu 1 hs lên thuyết trình những hiểu biết của mình về cuộc đời và sự nghiệp của tác giả đã được chuẩn bị từ trước – HS trả lời +Tên khai sinh là Nguyễn Văn Báu, sinh năm 1932, quê ở Thăng Bình, Quảng Nam. + Nhập ngũ năm 1950, rồi làm phóng viên báo Quân đội nhân dân liên khu V, tập kết ra Bắc, viết văn với bút danh Nguyên Ngọc + Năm 1962 tình nguyện trở về chiến trường miền Nam lấy bút danh Nguyễn Trung Thành. + Tác phẩm Đất nước đứng lên– giải nhất, giải thưởng Hội văn nghệ Việt Nam năm 1954 – 1955; Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc 1969; Đất Quảng 1971- 1974;… – GV chốt HS làm việc cá nhân – GV hỏi Nêu hoàn cảnh sáng tác của truyện ngắn – HS trả lời +Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, hiệp định Giơ-ne-vơ được kí kết, đất nước chia làm hai miền. +Mĩ-ngụy ra sức phá hoại hiệp định, lê máy chém đi khắp miền Nam. Cách mạng rơi vào thời kì đen tối. +Đầu năm 1965, Mĩ đổ quân ồ ạt vào miền Nam và đánh phá ác liệt ra miền Bắc. Cả nước sục sôi không khí đánh Mĩ. Rừng xà nu được viết vào đúng thời điểm đó. +Rừng xà nu 1965 ra mắt lần đầu tiên trên Tạp chí văn nghệ quân giải phóng miền Trung Trung bộ số 2- 1965, sau đó được in trong tập Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc. – GV nhận xét, chốt lại kiến thức cần nhớ HS làm việc cá nhân – GV Yêu cầu HS tóm tắt lại văn bản – HS tóm tắt + Làng XM nằm trong tầm đại bác của đông giặc. Cả cánh rừng xà nu xanh bạt ngàn phải gồng mình gánh chịu bom đạn của kẻ thù + Tnú là người con của buôn làng. Sau 3 năm đi lực lượng anh được trở về thăm quê. Bé Heng dẫn anh vào làng vì buôn làng đã đổi khác rất nhiều so với trước đây. Đường đi nhiều hầm, chông và giàn thò. Dít đã trở thành bí thư. T Nú nhớ lại những kỉ niệm với Mai- người vợ đã mất của anh. + Cụ Mết và dân làng đón anh rất nông đống lửa nhầ ưng, cụ Mết lại kể cho dân làng nghe về cuộc đời T nú. T nú mồ côi cha mẹ từ nhỏ, được dân làng XM nuôi dưỡng. T nú cùng Mai tham gia tiếp tế nuôi giấu cán bộ trong rừng. T nú còn làm liên lạc cho cán may một lần đang đi liên lạc thì bị giặc bắt và tra tấn dã man. Ba năm sau T nú ngục về làng. Tnu và Mai thành vợ chồng Biết tin dân làng XM mài giáo chuẩn bị chiến đâu nên bon giặc kéo đến. Chúng lung bắt T nú không được đã mang vợ con anh ra giữa sân nhà ưng tra tấn bằng gậy sắt cho đến chết. Tnú nấp gần đó đã lao ra cứu mẹ con Mai nhưng không được. Anh bị giặc bắt và bị thiêu đốt 10 đầu ngón tay bằng chất nhựa xà nu. Cụ Mết cùng dân làng nổi dậy giết chết bọn giặc và cứu được Tnu. T nú tham gia cách mạng và lập được chiến công + Sau khi về thăm buôn làng một đêm T nú lại ra đi. Anh đứng ở rừng xà nu gần con nước lớn ngắm nhìn ra xa thấy những cánh rừng xà nu nối nhau chạy đến chân trời. – GV nhận xét, cho điểm HS làm việc cá nhân – GV Hãy phân chia bố cục tác phẩm – HS trả lời – GV nhận xét, chốt kiến thức HS làm việc nhóm 4 nhóm 3 phút – B1 GV chuyển giao nhiệm vụ Nêu ý nghĩa nhan đề tác phẩm? Gợi ý Tại sao tác giả lại lấy tên của cây xà nu để đặt nhan đề cho tác phẩm này mà không phải là tên của một loài cây khác? – B2 HS trao đổi , thảo luận trong nhóm – B3 HS cử đại diện trả lời, các nhóm khác theo dõi bổ sung + XN là một loài cây đặc trưng của núi rừng Tây mọc thành cao, thẳng tắp gợi vẻ đẹp hùng trángà RXN gợi được cái khí vị riêng của Tây Nguyên + Trong tác phẩm RXN hứng chịu biết bao nhiêu bom đạn của kẻ thù nhưng cây cũng có sức sống bất diệt -> tượng trưng cho số phận và phẩm chất của đồng bào TN Nhan đề của tác phẩm đã chứa đựng cảm hứng của nhà văn và tư tưởng chủ đề của tác phẩm – B4 GV nhận xét, chốt lại kiến thức cơ bản – GV dẫn Qua nhan đề ta thấy cây xà nu có một vị trí rất quan trọng trong lòng tác giả, được tác giả trân trọng, nâng niu và đặt làm nhan đề cho tp. Không chỉ vậy, cây xà nu còn là hình tượng nghệ thuật xuyên suốt từ đầu đến cuối tác phẩm, được tác giả miêu tả công phu, đậm nét. Ta cùng tìm hiểu kĩ hơn về loài cây đặc biệt này. HS làm việc cá nhân – GV hỏi Trong tác phẩm nhiều lần hình ảnh cây xà nu xuất hiện với các tên gọi khác nhau như cây xà nu, lửa xà nu, khói xà nu…. Em hãy tìm các chi tiết cụ thể ấy trừ đoạn mở đầu và đoạn cuối – HS trả lời + Cây xà nu có mặt trong đời sống hàng ngày của dân làng xô man lủa xà nu cháy trong mỗi bếp. Trong đêm T nú về thăm làng, dân làng và cụ Mết đã dùng xà nu để đốt đống lửa trong nhà ưng. T nú dùng khói xà nu để xông bảng nứa học chữ + Cây xà nu tham dự vào những sự kiện trong đại của dân làng Ngọn đuốc xà nu soi đường rừng cho cụ mết và dân làng vào rừng lấy vũ khí Giặc đốt đôi bàn tay T nú bằng nhựa xà nu, đống lửa xà nu lớn giữa nhà soi rõ xác của 10 tên giặc + Cây xà nu thấm sâu vào từng nếp nghĩ và cảm xúc của người dân Ngục cụ Mết căng như một ây xà nu lớn. Cụ nói Không gì mạnh bắng cây xà nu đất ta” – Gv nhận xét, bổ sung ,chốt lại – GV yêu cầu HS đọc đoạn mở đầu – HS đọc, HS làm việc nhóm 4 nhóm – B1 Chuyển giao nhiệm vụ Nhóm 1 Tìm các câu văn miêu tả cánh rừng xà nu bị giặc tàn phá dữ dội? Các câu văn ấy gợi cho em cảm giác gì? Từ đó hãy khái quát lên ý nghĩa tượng trưng của nó? Nhóm 2 Cây xà nu có những đặc tính gì? Tìm các câu văn miêu tả đặc tính ấy và khái quát ý nghĩa tượng trưng của nó? Nhóm 3 Tìm những câu văn miêu tả hình ảnh rừng xà nu như một thành lũy bảo vệ dân làng XM. Hình ảnh ấy gợi em liên tưởng đến những nhân vật nào trong truyện? Nhóm 4 Để khắc họa hình tượng cây xà nu tác giả đã sử dụng các biện pháp nghệ thuật nào? Lấy dẫn chứng cụ thể cho các biện pháp nghệ thuật ấy – B2 HS thảo luận trong nhóm, ghi bản phụ – B3 HS cử đại diện trả lời, các nhóm còn lại theo dõi, bổ sung Nhóm 1 * Đau thương – Câu văn + “ Cả rừng xà nu hàng vạn cây không có cây nào không bị những cây bị đứt ngang nửa thân mình,đổ ào ào như một trận chỗ vết thương, nhựa ứa ra, tràn trề, thơm ngào ngạt, long lanh nắng hè gay gắt, rồi dần dần bầm lại, đen và đặc quyện thành từng cục máu lớn.” + “ Có những cây con vừa lớn ngang tầm ngực người lại bị đạn đại bác chặt đứt làm đôi. ở những cây đó, nhựa còn trong, chất dầu còn loãng, vết thương không lành được, cứ loét mãi ra, năm mười hôm thì cây chết.” -> gợi cảm giác đau thương, mất mát và Thương tích mà cây xà nu phải gánh chịu do đạn đại bác của kẻ thù tượng trưng cho những mất mát, đau thương của dân làng XM nói riêng và đồng bào Tây Nguyên nói chung. Nhóm 2 Đặc tính – Sinh sôi nảy nở mãnh liệt “ Trong rừng ít có loại cây sinh sôi nảy nở khỏe như vậy. cạnh một cây xà nu mới ngã gục, đã có bốn năm cây con mọc lên, ngọn xanh rờn, hình nhọn mũi tên lao thẳng lên bầu trời” -> Tượng trưng cho sự anh dũng, bất khuất, kiên cường của người dân XM – Ham ánh sáng “Cũng có ít loại cây ham ánh sáng…thơm mỡ màng.” Nhóm 3 “ hầu hết đạn đại bác đều rơi vào ngọn đồi xà nu cạnh con nước lớn” “ Nhưng cũng có những cây vượt lên được cao hơn đầu người, cành lá sum sê như những con chim đã đủ lông mao long vũ. Đạn đại bác không giết nổi chúng, …che chở cho làng…” Và Ẩn dụ cho những con người đang chiến đấu bảo vệ quê hương cụ Mết, T nú, Dít… Nhóm 4 Nghệ thuật – So sánh “cành lá sum sê như những con chim đã đủ long mao long vũ”, “ vết thương của chúng chóng lành như trên một thân thể cường tráng” – Nhân hóa vết thương, bị thương, từng cục máu lớn – Ẩn dụ, tượng trưng – B4 GV nhận xét, chốt kiến thức * Tóm lại Nguyễn Trung Thành đã tạo nên những hình ảnh ẩn dụ, những liên tưởng phong phúkhi miêu tả rừng xà nu với tất cả lòng yêu mến tự hào. Qua hình tượng cây xà nu, người đọc hiểu biết thêm dải đất Tây Nguyên hùng vĩ, về cuộc sống của đồng bào Tây Nguyên và nhất là thêm yêu quý tự hào về những phẩm chất cao quý của họ. Rừng xà nu trùng điệp chạy đến chân trời là biểu tượng cho thế trận chiến tranh nhân dân, người người lớp hiểu chung 1. Tác giả – NTT tên thật là NVB, sinh năm 1932, quê ở Quảng Nam – Là nhà văn trưởng thành trong 2 cuộc kháng chiến và gắn bó mật thiết với mảnh đất TN – Tác phẩm tiêu biểu Đất nước đứng lên – giải nhất, giải thưởng Hội văn nghệ Việt Nam năm1954- 1955; Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc 1969; Đất Quảng 1971- 1974;… Ông là nhà văn có những tác phẩm viết hay nhất về đất và người Tây Nguyên trong hai cuộc kháng chiến. phẩm HCST Rừng xà nu 1965 đăng lần đầu tiên trên Tạp chí văn nghệ quân giải phóng miền Trung Trung bộ số 2- 1965, sau đó được in trong tập Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc. tắt tác phẩm cục 5 phần – P1 đặc tả cây xà nu – P2 Sau 3 năm đi lực lượng T nú về thăm buôn làng. Bé Heng dẫn anh vào buôn. Cụ Mết và dân làng đón anh – P3 Buổi tối ở nhà cụ Mết – P4 Câu chuyện về cuộc đời của T nú – P5 Sáng hôm sau T nú lại ra đi. Cụ Mết và Dít tiễn anh đến rừng xà nu cạnh con nước lớn II. Đọc- hiểu Ý nghĩa nhan đề – RXN gợi được cái khí vị riêng của Tây Nguyên – Tên tác phẩm vừa có ý nghĩa tả thực lại vừa có ý nghĩa tượng trưng nên đã chứa đựng cảm hứng của nhà văn và tư tưởng chủ đề của tác phẩm. tượng cây xà nu a. Cây xà nu gắn bó mật thiết với đời sống vật chất và tinh thần của con người Tây Nguyên – Cây xà nu có mặt trong đời sống hàng ngày của dân làng Xô Man – Cây xà nu tham dự vào những sự kiện trong đại của dân làng – Cây xà nu thấm sâu vào từng nếp nghĩ và cảm xúc của người dân Và Cây xà nu đã trở thành một phần máu thịt trong đời sống vật chất và tinh thần của người dân Tây Nguyên xà nu tượng trưng cho số phận và phẩm chất của con người Tây Nguyên trong chiến tranh * Đau thương – Với cái nhìn bao quát nhưng không kém phần tinh tế, tác giả đã phát hiện ra “Cả rừng xà nu hàng vạn cây không cây nào là không bị thương”. Và Đấy là sự đau thương của một khu rừng mà tác giả tận mắt chứng kiến. – Nỗi đau hiện ra nhiều vẻ khác nhau + Cái đau của những cây xà nu như con người đang tuổi thanh xuân, bỗng “bị chặt đứt ngang nửa thân mình đổ ào ào như một trận bão”. + Có cái xót xa của những cây con, tựa như đứa trẻ thơ “vừa lớn ngang tầm ngực người bị đạn đại bác chặt đứt làm đôi. Ở những cây đó, nhựa còn trong, chất dầu còn loãng, vết thương không lành được cứ loét mãi ra, năm mười hôm sau thì cây chết”. Và Nhà văn đã mang nỗi đau của con người để biểu đạt cho nỗi đau của cây. Mối cây ngã xuống mà ta ngỡ như một người XM ngã xuống. . Phải chăng đó là hình ảnh của anh Xút, bà Nhan, mẹ con Mai, anh Quyết….Nhưng trong đau thương cây xà nu vấn đẹp đến sững sờ. Đẹp trong dáng ngã kiêu hùng “ Đổ ào ào như một trận bão”. Đó là dáng ngã của biêt bao con người VN trong cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại Và Từ những thương tích mà cây xà nu phải gánh chịu nhà văn đã gợi lên cái đau thương, mất mát của một thời mà người dân XM nói riêng và đồng bào Tây Nguyên nói chung phải gánh chịu * Sức sống mãnh liệt – Tác giả đã phát hiện được sự sinh sôi nảy nở mãnh liệt của cây + “trong rừng ít có loại cây sinh sôi nảy nở khỏe như vậy”. Và Đây là yếu tố cơ bản để xà nu vượt qua ranh giới của sự sống và cái chết. – Sự sống tồn tại ngay trong sự hủy diệt “Cạnh một cây xà nu mới ngã gục đã có bốn năm cây con mọc lên”. Và Tác giả sử dụng cách nói đối lập ngã gục – mọc lên; một- bốn năm để khẳng định một khát vọng thật của sự sống. – Cây xà nu đã tự vươn lên bằng sức sống nội tại của mình “…cây con mọc lên, hình nhọn mũi tên lao thẳng lên bầu trời”. ->Xà nu đẹp một vẻ đẹp hùng tráng, man dại đẫm chất núi rừng. Đau thương nối tiếp đau thương mà sự sống cũng nối tiếp sự sống. Thế hệ này ngã xuống, thế hệ khác đứng lên thay thế tiếp tục chiến đấu chống lại kẻ thù. Anh Xút và bà Nhan hi sinh thì đã có thế hệ của Tnu và Mai tiếp bước. Mai ngã xuống đang tuổi thanh xuân thì Dít lớn lên là bí thư chi bộ. Đứa con của Tnu không còn thì đã có bé Heng lớn lên tiếp bước cha anh. Đúng như Hoàng Trung Thông đã viết Ta lại viết bài thơ lên báng súng Con lớn lên viết tiếp thay cha Người đứng dậy viết tiếp người ngã xuống Người hôm nay viết tiếp người hôm qua Và Sức sống mãnh liệt của cây tượng trưng cho sự anh dũng, bất khuất, kiên cường của người dân Xô Man. * Ham ánh sáng, khí trời “ Cũng có ít loại cây ham ánh sáng mặt trời đến thê. Nó phóng lên rất nhanh để tiêp lấy ánh nắng, thứ ánh nắng trong rừng rọi từ trên cao xuống từng luồng lớn thẳng tắp, lóng lánh vô số hạt bụi vàng từ nhựa cây bay ra, thơm mỡ màng” Và Tượng trưng cho sự khát khao tự do của dân làng XM. Vì tự do họ đã cùng nhau cầm vũ khí tiêu diệt kẻ thù * Thành lũy bảo vệ dân làng Xô Man – Mỗi ngày giặc bắn đại bác 3 lần vào làng nhưng làng XM vẫn bình yên vì “Hầu hết đạn đại bác đều rơi vào ngọn đồi xà nu cạnh con nước lớn” – Vững trãi, không khuất phục trước mưa bom bão đạn của kẻ thù “ Nhưng cũng có những cây vượt lên được cao hơn đầu người, cành lá sum sê như những con chim đã đủ lông mao long vũ. Đạn đại bác không giết nổi chúng, …che chở cho làng…” Và Hình ảnh ấy ẩn dụ cho những con người đang chiến đấu bảo vệ quê hương như cụ Mết, T nú, Dít…Đó là vẻ đẹp của bức thành đồng kiên cố, tấm lá thép vĩ đại. Vì vậy mà suốt 5 năm chưa hề có một cán bộ náo bị giặc bắt hoặc chết tron rừng. Bởi rừng xà nu đã mang vẻ đẹp “ Rừng che bộ đội , rừng vây quân thù”. Tất cả nối tiếp nhau tạo thành một đội ngũ trùng trùng điệp điệp nối tiếp đến chân trời Nghệ thuật – So sánh “cành lá sum sê như những con chim đã đủ lông mao lông vũ”, “ vết thương của chúng chóng lành như trên một thân thể cường tráng” – Nhân hóa vết thương, bị thương, từng cục máu lớn,cứ loét mãi ra,ưỡn tấm ngực lớn – Ẩn dụ, tượng trưng và gợi vẻ đẹp mang đậm tính sử thi, biểu tượng cho cuộc sống đau thương nhưng kiên cường và bất LUYỆN TẬP Giáo án Rừng xà nu Hoạt động của GV- HSNội dung cần đạtCâu 1 Giải thích nào sau đây là chính xác về các tên gọi Nguyễn Trung Thành, Nguyên Ngọc a. Đó là tên của hai nhà văn. b. Nguyễn Trung Thành là bút danh của nhà văn Nguyên Ngọc. c. Nguyên Ngọc là bút danh của nhà văn Nguyễn Trung Thành. d. Đó là hai bút danh của nhà văn Nguyễn Văn Báu Câu 2 Truyện ngắn “Rừng xà nu” được sáng tác a. Trong thời kì kháng chiến chống Pháp. b. Năm 1955 khi đế quốc Mĩ xâm lược miền Nam. c. Năm 1965 khi đế quốc Mĩ bắt đầu đổ quân ào ạt vào miền Nam. d. Năm 1971, thời kì kháng chiến chống Mĩ cứu nước. Câu 3 Cốt truyện của “Rừng xà nu” kể về a. Hình ảnh rừng xà nu trong chiến tranh. b. Cuộc đời của Tnú. c. Quá trình đi đến đấu tranh vũ trang của làng Xôman. d. Chuyện về cuộc đời Tnú và cuộc nổi dậy đấu tranh vũ trang của dân làng Xôman đan cài vào nhau. Câu 4 Hình ảnh rừng xà nu có ý nghĩa a. Cụ thể đó là hình ảnh đặc trưng của núi rừng Tây Nguyên. b. Tượng trưng cho nỗi đau và sự bất diệt trong chiến tranh. c. Có ý nghĩa cụ thể nhưng chủ yếu là giá trị tượng VẬN DỤNG VÀ MỞ RỘNG, SÁNG TẠOHoạt động của Thầy và tròChuẩn kiến thức kĩ năng cần đạt, năng lực cần phát triểnGV giao nhiệm vụ + Từ văn bản trên, viết một bài văn ngắn bày tỏ suy nghĩ bản thân về những cánh rừng bị tàn phá hiện nay. – HS thực hiện nhiệm vụ – HS báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ – GV nhận xét, cho điểm – Tóm tắt vẻ đẹp của rừng xà nu trong chiến tranh khốc liệt – Nhưng hiện nay, bên cạnh những cánh rừng bạt ngàn, xanh rờn thì không ít những cánh rừng bị tàn phá, biến thành những đồi trọc. – Hậu quả những cánh rừng bị tàn phá? – Nguyên nhân chủ quan và khách quan – Đề xuất biện pháp khắc phục – Bài học cho bản thân? Đào tạo kế toán cấp tốc uy tín chất lượng Trung tâm đào tạo kế toán cấp tốc uy tín chất lượng tốt nhất hà nội, tphcm, bắc ninh, hải phòng, hải dương hay cần thơ...Cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cho các doanh nghiệp trên cả nước. Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ Giáo án "Ngữ Văn 12 – Rừng xà nu" giúp học sinh nắm vững đề tài, cốt truyện, các chi tiết sự việc tiêu biểu và hình tượng nhân vật chính; trên cơ sở đó, nhận rõ chủ đề cùng ý nghĩa đẹp đẽ, lớn lao của truyện ngắn đối với thời đại bấy giờ và đối với thời đại ngày nay. Thấy được tài năng của Nguyễn Trung Thành trong việc tạo dựng cho tác phẩm một không khí đậm đà hương sắc Tây Nguyên, một chất sử thi bi tráng và một ngôn ngữ nghệ thuật được chau chuốt kĩ càng. Chủ đề Giáo án Ngữ Văn 12Giáo án Ngữ Văn lớp 12Rừng xà nuPhân tích tác phẩm tự sựTruyện ngắn Rừng xà nu Nội dung Text Giáo án Ngữ Văn 12 – Rừng xà nu RỪNG XÀ NU Nguyễn Trung Thành I. MỤC TIÊU BÀI HỌC Giúp Học sinh 1. Kiến thức  Nắm vững đề tài, cốt truyện, các chi tiết sự việc tiêu biểu và hình tượng nhân vật chính; trên cơ sở đó, nhận rõ chủ đề cùng ý nghĩa đẹp đẽ, lớn lao của truyện ngắn đối với thời đại bấy giờ và đối với thời đại ngày nay.  Thấy được tài năng của Nguyễn Trung Thành trong việc tạo dựng cho tác phẩm một không khí đậm đà hương sắc Tây Nguyên, một chất sử thi bi tráng và một ngôn ngữ nghệ thuật được chau chuốt kĩ càng. 2. Kĩ năng Thành thục hơn trong công việc vận dụng các kĩ năng phân tích tác phẩm tự sự. 3. Thái độ Trong cuộc sống thời bình, thanh niên cần phát huy truyền thống yêu nước, chống ngoại xâm của dân tộc để góp phần xây dựng đất nước, biết yêu cuộc sống và hãy làm tất cả vì cuộc sống của đất nước, nhân dân, cũng là của chính mình. II. CHUẨN BỊ 1. Chuẩn bị của giáo viên  Đọc SGK, SGV, TLTK, soạn giáo án.  Phương án tổ chức lớp học, nhóm học phát vấn, đàm thoại với cá nhân, tập thể, thảo luận nhóm… 2. Chuẩn bị của học sinh  Đọc SGK, TLTK để củng cố kiến thức cũ và chuẩn bị bài học theo HDHB. III. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 1. Ổn định tình hình lớp 1 phút Ổn định trật tự, điểm danh học sinh trong lớp . 2. Kiểm tra bài cũ 4ph Tóm tắt truyện ngắn ”Vợ nhặt ” của Kim Lân. Trình bày chủ đề tư tưởng của tác phẩm. 3. Giảng bài mới 83 phút  Tạo tâm thế tiếp thu bài mới.  Giới thiệu bài TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY Thờ Thời HOẠ HOẠT ĐỘNG ĐỘNG CỦA HOẠ HOẠT ĐỘNG ĐỘNG CỦA NỘI DUNG lượng ượng GIÁ GIÁO VIÊ VIÊN HỌC SINH 4ph Hoạt động 1 Tổ chức I. Tìm hiểu chung tìm hiểu chung 1. Tác giả 1. Cho HS đọc phần Tiểu - Đọc Đọc tiể tiểu dẫn SGK + Tên khai sinh là Nguyễn Ngọc dẫn SGK kết hợp với và tóm tắt Báu, sinh năm 1932, quê ở Thăng những hiểu biết cá nhân Bình, Quảng Nam. để giới thiệu về nhà văn + Nhập ngũ năm 1950, rồi làm Nguyễn Trung Thành phóng viên báo Quân đội nhân dân cuộc đời, sự nghiệp, đặc liên khu V, tập kết ra Bắc, viết văn điểm sáng tác,… với bút danh Nguyên Ngọc + Năm 1962 tình nguyện trở về chiến trường miền Nam lấy bút danh Nguyễn Trung Thành. + Tác phẩm Đất nước đứng lên- giải nhất, giải thưởng Hội văn nghệ Việt Nam năm 1954- 1955; Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc 1969; Đất Quảng 1971- 1974;… Ông là nhà văn có những tác phẩm viết hay nhất về đất và người Tây Nguyên trong hai cuộc kháng chiến. Năm 2000, ông được tặng giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật. 3ph 2. - Phá Phát biể biểu 2. Hoàn cảnh ra đời tác phẩm. - Yêu cầu HS tham khảo + Mĩ-nguỵ ra sức phá hoại hiệp định tài liệu và hiểu biết lịch Giơ-ne-vơ, lê máy chém đi khắp sử, để cho biết hoàn cảnh miền Nam. Cách mạng rơi vào thời ra đời và xuất xứ của kì đen tối. truyện ngắn Rừng xà nu + Đầu năm 1965, Mĩ đổ quân ồ ạt vào miền Nam và đánh phá ác liệt ra -Điều chỉnh, nhận xét và - Nhậ Nhận xét, bổ sung miền Bắc. Cả nước sục sôi không cho những HS khác phát khí đánh Mĩ. Rừng xà nu được viết biểu bổ sung. vào đúng thời điểm đó. Rừng xà nu 1965 ra mắt lần đầu tiên trên Tạp chí văn nghệ quân giải phóng miền Trung Trung bộ số 2- 1965, sau đó được in trong tập Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc. + Mặc dù Rừng xà nu viết về sự kiện nổi dậy của buôn làng Tây Nguyên trong thời kì đồng khởi trước 1960 nhưng chủ đề tư tưởng của tác phẩm vẫn có quan hệ mật thiết với tình hình thời sự của cuộc kháng chiến lúc tác phẩm ra đời. 70ph Hoạt động 2 Tổ chức II. Đọc - hiểu đọc - hiểu văn bản tác 1. Tóm tắt phẩm. Tóm tắt tác phẩm cần đảm bảo 1. Yêu cầu HS đọc đoạn - Thảo luận theo những chi tiết chính mở đầu và một số đoạn nhóm, cử đại diện + Rừng xà nu- hình tượng mở đầu sau đó tóm tắt toàn bộ trình bày và tranh và kết thúc. tác phẩm. luận với các nhóm + Tnú nghỉ phép về thăm làng. khác. + Cụ Mết kể cho dân làng nghe về cuộc đời Tnú và lịch sử làng Xô Man từ những năm đau thương đến đồng khởi nổi dậy. 2. Yêu cầu HS phát biểu - Thảo luận theo 2. Nhan đề tác phẩm cảm nhận về nhan đề tác nhóm, cử đại diện - Rừng xà nu ẩn chứa cái khí vị phẩm thảo luận và phát trình bày và tranh riêng Tây Nguyên, gợi lên vẻ đẹp biểu tự do. GV định luận với các nhóm hùng tráng, sức sống bất diệt của hướng, nhận xét và điều khác. cây và tinh thần bất khuất của người chỉnh, nhấn mạnh ý cơ Tây Nguyên. bản => Rừng xà nu mang nhiều tầng nghĩa bao gồm cả ý nghĩa tả thực lẫn ý nghĩa tượng trưng. Tên cho tác phẩm như đã chứa đựng được cảm xúc của nhà văn và linh hồn tư tưởng chủ đề tác phẩm. 3. Tổ chức cho HS tìm 3. Hình tượng rừng xà nu hiểu về hình tượng rừng _ Cây xà nu, rừng xà nu là hình xà nu theo các yêu cầu tượng được miêu tả công phu, đậm - Cho HS đọc đoạn đầu - Đọc nét xuyên suốt chiều dài tác phẩm truyện tạo nên một không gian nghệ thuật - Đoạn đầu truyện tác giả - Phát biểu tự do đậm đà chất Tây Nguyên tập trung khắc hoạ hình + Rừng xà nu hứng chịu sự ảnh rừng xà nu, cây xà bắn phá huỷ diệt của đại bác Mĩ suốt nu. Cây xà nu hiện lên trong một thời gian dài. Cây xà nu trong tác phẩm với một đầy thương tích , chết chóc diện mạo, phẩm chất như + Cây xà nu giàu sức sống, có thế nào? năng lực sinh sôi nẩy nở cực kì mạnh mẽ; ham ánh sáng , khí trời vươn lên rất nhanh .Cạnh một cây xà nu bị bắn gục, đã cĩ bốn năm cây con mọc lên, ngọn xanh rờn, hình mũi tên lao thẳng lên bầu trời kết thành dải rừng bạt ngàn “đến hút tầm mắt cũng không thấy gì khác ngoài những rừng xà nu nối tiếp chạy đến chân trời” Đã hai ba năm nay, trong mưa bom bão đạn, “rừng xà nu ưỡn tấm ngực lớn của mình ra, che chở cho làng - Đọc thầm và phát + Cây xà nu gắn bó mật thiết biểu với đời sống nhân dân làng Xô Man Cả trong sinh hoạt thường ngày đuốc xà nu Tnú soi cho Dít giần gạo; khói xà nu trên gương mặt của các em bé; khói xà nu xông bảng nứa cho Tnú và Mai học chữ để mai sau làm cán bộ,…. Cả trong những sự kiện trọng đại của buôn làng Giặc đốt hai bàn tay Tnú bằng giẻ tẩm nhựa xà nu; đuốc xà nu soi rõ xác giặc trong đêm đồng khởi,… _ Cây xà nu là biểu tượng cho Rừng xa nu, cây xà nu - Đọc thầm và phát cuộc sống và phẩm chất cao đẹp ngoài ý nghĩa tạo ra biểu của người Xô Man không gian xác định cho + Cây xà nu chịu thương tích, truyện đem lại chất Tây chết chóc bởi quân thù tàn bạo cũng Nguyên đậm đà cho câu như dân làng Xô Man bị chúng giết chuyện, còn mang ý hại Anh Xút, bà Nhan; mẹ con Mai nghĩa nào khác? hoặc phải mang thương tật suốt đời như anh Tnú + Cây xà nu ham ánh sáng và khí trời, có sức sống mãnh liệt không sức gì tàn phá nổi cũng như các thế hệ người Xô Man kế tiếp nhau đứng dậy chiến đấu giành lấy sự sống, tự do. - Trong quá trình miêu tả rừng xà Khi miêu tả rừng xà nu, - Thả Thảo luậluận nhó nhóm và nu, cây xà nu, nhà văn đã sử dụng cây xà nu, biện pháp tu trì trì nh b à y nhân hóa như một phép tu từ chủ từ nào được nhà văn sử đạo. Ông luôn lấy nỗi đau và vẻ đẹp dụng một cách thường của con người làm chuẩn mực để nói xuyên nhất quán? về xà nu khiến xà nu trở thành một ẩn dụ cho con người, một biểu tượng của Tây Nguyên bất khuất, kiên cường. Tóm lại Nguyễn Trung Thành đã Em hãy hát biểu khái - Phát biểu tạo nên những hình ảnh ẩn dụ, quát những cảm nhận những liên tưởng kỳ vĩ khi miêu tả của mình về hình tượng rừng xà nu với tất cả lòng yêu mến rừng xà nu trong truyện? tự hào. Qua hình tượng cây xà nu người đọc hiểu biết thêm dải đất Tây Nguyên hùng vĩ, về cuộc sống của đồng bào Tây Nguyên và nhất là thêm yêu quý tự hào về những phẩm - Định hướng, nhận xét chất cao quý của họ. Rừng xà nu và điều chỉnh, nhấn trùng điệp chạy đến chân trời là mạnh ý cơ bản. biểu tượng cho thế trận chiến tranh nhân dân, người người lớp lớp. 4. Nhân vật Tnú 4. Tổ chức cho HS tìm Hình tượng mang ý nghĩa điển hình hiểu về cuộc đời Tnú và cho số phận và con đường cách cuộc nổi dậy của dân mạng của cộng đồng các dân tộc làng Xô Man theo các Tây Nguyên nội dung sau Cụ Mết rất tự hào khi nói về anh “Nó là người Strá mình – Cha mẹ nó Phẩm chất của người anh chết sớm, làng Xô Man này nuôi nó. hùng Tnú. Đời nó khổ, nhưng bụng nó sạch như nước suối làng ta”. Vì sao trong câu chuyện _ Cuộc đời Tnú từng chịu nhiều thiệt bi tráng về cuộc đời Tnú, thòi, mất mát, đau thương Mồ côi cụ Mết 4 lần nhắc tới ý sớm; hai lần bị tra tấn dã man; ba "Tnú không cứu được vợ năm bị giặc giam cầm. con" để rồi ghi tạc vào _ Bù lại, Tnú được cộng đồng yêu tâm trí người nghe câu thương đùm bọc; sớm được cán bộ nói "Chúng nó đã cầm Đảng giáo dục, dìu dắt; được Mai tin súng, mình phải cầm cậy yêu thương. giáo". _ Tnú xứng đáng với công ơn , kì vọng của dân làng, của anh Quyết Cảm nhận về cuộc đời cán bộ Đảng Tnú và cuộc nổi dậy của + Mặc dù địch khủng bố gắt gao, dân làng Xô Man. Tnú vẫn kiên cường tiếp tế , làm liên - Yêu cầu HS thảo luận lạc cho Cán bộ Đảng “ Cán bộ là theo nhóm, cử đại diện Đảng. Đảng còn núi nước này còn” trình bày và tranh luận + Tích cực học chữ để làm cách với các nhóm khác. mạng “Khơng học chữ sao làm được - Định hướng, nhận xét cán bộ giỏi” và điều chỉnh, nhấn + Gan góc, táo bạo, dũng cảm trong mạnh ý cơ bản công tác giao liên. Tuyệt đối trung thành với cách mạng nuốt thư vào bụng; giặc tra tấn đến thế nào cũng không tiết lộ bí mật cách mạng; có thời cơ thuận lợi liền vượt ngục về làng tích cực chuẩn bị lực lượng kháng chiến. + Yêu thương vợ con, vì sinh mệnh của vợ con mà bất chấp hiểm nguy nhưng với chừng ấy cái có, Tnú vẫn không giữ gìn được sự sống. Đâu là nguyên nhân của tấn bi kịch ấy? Câu chuyện về Tnú, ở phần đau đớn nhất của nó, cho thấy Sẽ thế nào, nếu mình chưa kịp cần lấy giáo, khi kẻ thù đã cầm lấy súng rồi. Đây chính là chân lí mà cụ Mết đã muốn ghi tạc vào lòng các thế hệ con cháu “Chúng nó đã cầm súng, mình phải cầm giáo!” + Biết vượt lên trên bi kịch cá nhân; gia nhập lực lượng vũ trang giải phóng gắn kết cuộc kháng chiến của làng với cuộc kháng chiến của toàn miền Nam, toàn dân tộc. + Là bộ đội chính quy , Tnú dũng cảm, lập nhiều chiến công. Được về phép thăm làng Tnú tuyệt đối chấp hành kỉ luật. Nguyễn Trung Thành, với khuynh hướng sử thi đã khắc họa Tnú mang bao phẩm chất anh hùng lẫm liệt. Hình tượng Tnú có ý nghĩa điển hình cho số phận và con đường cách mạng của nhân dân Tây Nguyên nói riêng, nhân dân miền Nam nói chung trong thời đại chống Mĩ . - Thả Thảo luậ luận nhó nhóm và 5. Vai trò của các nhân vật cụ trì trình bày Mết, Mai, Dít, Heng. + Cụ Mết, Mai, Dít, bé Heng là sự 6. Yêu cầu HS nhận xét tiếp nối các thế hệ làm nổi bật tinh về các nhân vật cụ Mết, thần bất khuất của làng Xô Man nói Mai, Dít, Heng Gợi ý riêng, của Tây Nguyên nói chung. Các nhân vật này có + Cụ Mết "quắc thước như một đóng góp gì cho việc cây xà nu lớn" là hiện thân cho khắc họa nhân vật chính truyền thống thiêng liêng, là người và làm nổi bật tư tưởng hieuj triệu và chỉ huy đồng khởi. cơ bản của tác phẩm? + Mai, Dít là thế hệ hiện tại. Trong Dít có Mai của thời trước và có Dít của hôm nay. Vẻ đẹp của Dít là vẻ đẹp của sự kiên định, vững vàng trong bão táp chiến tranh. + Bé Heng là thế hệ tiếp nối, kế tục cha anh để đưa cuộc chiến tới thắng lợi cuối cùng. Dường như cuộc chiến khốc liệt này đòi hỏi mỗi người Việt Nam phải có sức trỗi dậy của một Phù Đổng Thiên Vương - Thảo luận nhóm và 6. Vẻ đẹp nghệ thuật của tác trình bày phẩm Nét đặc sắc nghệ thuật bao trùm 6. Nêu vấn đề để HS tìm nhất chính là màu sắc sử thi của tác hiểu vẻ đẹp nghệ thuật phẩm, thể hiện chỗ của tác phẩm - Những bức tranh thiên nhiên hay những hình tượng anh hùng trong tác phẩm, chung quy đều là sự kết tinh của những lí tưởng cao quý nhất của cộng đồng. - Âm hưởng hành tráng, với lời văn không những giầu sức tạo hình, mà còn giàu có về nhạc điệu, khi vang động, khi tha thiết hoặc trang nghiêm 6ph Hoạt động 3 Tổ chức IV. Tổng kết củng cố- tổng kết + Qua truyện gắn Rừng xà nu, ta Qua truyện ngắn Rừng Thả Thảo luậ luận nhó nhóm và nhận thấy đặc điểm phong cách sử xà nu, HS nhận xét về trì trình bày thi Nguyễn Trung Thành hướng vào phong cách Nguyễn những vấn đề trọng đại của đời sống Trung Thành dân tộc với cái nhìn lịch sử và quan điểm cộng động. + Rừng xà nu là thiên sử thi của thời đại mới. Tác phẩm đã đặt ra vấn đề có ý nghĩa lớn lao của dân tộc và thời đại phải cầm vũ khí đứng lên tiêu diệt kẻ thù bạo tàn để bảo vệ sự sống của đất nước, nhân dân. 4. Dặn dò học sinh chuẩn bị cho tiết học tiếp theo 2 phút - Nhận xét chung tiết học - Tiết sau Soạn bài đọc thêm Bắt sấu rừng U Minh Hạ SƠ ĐỒ TÓM TẮT TRUYỆN RỪNG XÀ NU- Buổi chiều TNÚ VỀ THĂM LÀNG SAU BA NĂM ĐI GIẢI PHÓNG QUÂN Tác giả kể CỤ MẾT KỂ LẠI CUỘC ĐỜI TNÚ VÀ CUỘC ĐỒNG KHỞI CHO LŨ LÀNG NGHE + Tnú làm liên lạc cho anh Quyết LÀNG TẠI ĐÊM HỌP CỤ MẾT + Tnú bị bắt, bị tù 3 năm rồi vượt ngục trở về làng chuẩn bị kháng chiến NHÀ + Tnú lấy Mai. Mai và con bị giặc tra tấn đến chết- Tnú xông ra cứu vợ con và bị giặc bắt, bị đốt cháy 10 đầu ngón tay- Cụ Mết chỉ huy dân làng giết giặc, cứu Tnú. Tnú tham gia Giải phóng quân Sáng hôm sau TNÚ VỀ LẠI ĐƠN VỊ- CỤ MẾT VÀ DÍT ĐƯA TIỄN—RỪNG XÀ NU Tác giả kể RÚT KINH NGHIỆM VÀ BỔ SUNG …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… 304 tài liệu 856 lượt tải Bạn đang xem tài liệu "Giáo án Ngữ văn 12 Rừng xà nu - Nguyễn Trung Thành", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trênRỪNG XÀ NU Nguyễn Trung Thành A-MỤC TIÊU BÀI HỌC 1-Kiến thứcHọc sinh nắm được tư tưởng cơ bản mà tác giả gửi gắm qua những hình tượng của tác phẩm sự lựa chọn con đường đi của dân tộc ta trong cuộc đấu tranh chống lại kẻ thù. Thấy được vẻ đẹp sử thivà nét đặc sắc Tây Nguyên của tác phẩm. 2-Kĩ năng Thành thục hơn trong việc phântích tác phẩm văn chương tự sự. 3-Thái độ Phải dùng bạo lực cách mạng để chống lại bạo lực phản cách mạng để giành lại tự do ,quyền sống cho con người. B-PHƯƠNG TIỆN VÀ PHƯƠNG PHÁP tiện SGK, SGV,Giáo án 2-Phương phápĐàm thoạiphát vấn phát hiện, lí giải minh họa tìm tòi, Trao đổi, thảo luận nhóm theo câu hỏi SGK C- CHUẨN BỊ 1-Công việc chính .Giáo viên SGK, SGV,GA,tài liệu, công cụ; . Học sinh Học bài cũ , chuẩn bị bài mới. 2-Nội dung tích hợp Bài Nghị luận về một tác phẩm văn xuôi, Đất nước đứng lên của Nguyên Ngọc Nguyễn Trung Thành, Vợ chồng A Phủ của Tô Hoài, sử thi Tây Nguyên D- TIẾN TRÌNH 1- Ổn định lớp,kiểm tra sĩ số 2- Kiểm tra bài cũ Sức sống kì diệu của người lao động thể hiện qua nhân vật Tràng và bà cụ Tứ.?. 3-Giới thiệu bài mớiNguyên Ngọc được đánh giá là cây bút viết văn xuôi viết hay nhất về Tây Nguyên, Rừng xà nu là một trong hai tác phẩm viết hay nhất về đề tài này. Hoạt động của g viên và h sinh Nội dung cần đạt *Tìm hiểu phần tiểu dẫn Em hãy trình bày những nét chính về cuộc đời và nghệ thuật của Nguyễn Trung Thành?. *Hãy nêu hoàn cảnh ra đời và vị trí tác phẩm Vợ chồng A Phủ trong sáng tác của Nguyễn Trung Thành? . Giáo viên gọi 3 học sinh đọc văn bảnchỉ đọc đoạn chính,Giáo viên đọc và hướng dẫn cho các em tóm tắt. Hỏi Qua việc đọc , soạn và tìm hiểu tác phẩm, các em hãy phát biểu về chủ đề truyện ngắn Rừng xà nu?. Giáo viên tương tác hình thành chủ đề tác phẩm? HỏiPhân tích tác phẩm Rừng xà nu em sẽ tìm hiểu những yếu tố nào?. Giáo viên tương tác hình thành hệ thống luận điểm cho bài giảng. HỏiEm cảm nhận được ý nghĩa gì của truyện ngắn qua *Nhan đề tác phẩm? *Đoạn văn miêu tả cánh rừng xà nu dưới tầm đại bác? *Hình ảnh những ngọn đồi, cánh rừng xà nu trải ra hút tầm mắt, chạy tít tắp đến tận chân trời luôn trở đi trở lại trong tác phẩm có ý nghĩa gì? Tác giả vẫn coi Rừng xà nu là “câu chuyện của một đời, được kể trong một đêm”. Hãy cho biết *Người anh hùng mà cụ Mết kể trong cái đêm dài âý có những phẩm chất đáng quí nào? .So với nhân vật A Phủtrong Vợ chồng A Phủ của Tô Hoài hình tượng Tnú có gì mới mẻ hơn? *Vì sao trong câu chuyện bi tráng về cuộc đời Tnú,cụ Mết đã nhắc đi nhắc lại rằng Tnú đẫ không cứu sống được vợ con, để rồi khắc ghi vào tâm trí người nghe câu nói “Chúng nó đã cầm súng, mình phải cầm giáo”? *Các hình tượng cụ Mết ,Mai , Dít , bé Heng có vai trò gì trong việc khắc hoạ nhân vật chính và làm nổi bật tư tưởng cơ bản của tác phẩm? *Câu chuyện của Tnú cũng như của dân làng Xô Man nói lên một chân lí lớn nào của dân tộc ta trong thời đại bấy giờ?. Vì sao cụ Mết muốn chân lí đó phải được nhớ được ghi để lưu truyền cho con cháu? Theo em, hình ảnh cánh rừng xà nu và hình ảnh Tnú gắn kết hữu cơ khăng khít với nhau như thế nào? Nêu và phân tích những cảm nhận của em về vẻ đẹp nghệ thuật của tác phẩm? .I-Tìm hiểu chung giả `Nguyễn Trung Thành sinh năm ở huyện Thăng Bình tỉnh Quảng một nhà văn quân đội,những năm tháng gắn bó với đất và người Tây Nguyên trong hai cuộc kháng chiến đã giúp ông viết thành công tác phẩm Đất nước đứng lên Giải nhất giải thưởng Hội Văn nghệ Việt Nam 1954-1955 –bút danh Nguyên Ngọc và truyện ngắn Rừng xà nu 1965. Ông được đánh giá là cây bút văn xuôi viết hay nhất về Tây Nguyên cho đến hiện nay. 2-Tác phẩm cảnh ra đời Truyện ngắn Rừng xà nu được viết năm 1965 là tác phẩm nổi tiếng nhất trong số các sáng tác của Nguyên Ngọc trong những năm kháng chiến chống đế quốc Mĩ. tắt tác phẩm Sau ba năm đi bộ đội, Tnú trở về thăm làng Xô Man ẩn sau ngọn đồi xà nu cạnh con nước lớn và thấy làng mình đã trở thành làng kháng chiến, những đứa trẻ trong làng như Dít và Bé Heng đã trở thành du ấy ,trong nhà ưng của làng, bên bếp lửa chung , Cụ Mết đã kể lại cho dân làng nghe câu chuyện về cuộc đời Tnú. Cha mẹ chết sớm,Tnú được dân làng Xô Man chăm sóc và nuôi lên,chú bé Tnú cùng Mai nuôi giấu anh Quyết là cán bộ cách mạng trong rừng và được anh dạy cho học chữ với hy vọng sau này sẽ thay anh làm cán bộ. Tnú bị giặc bắt và tra tấn dã man nhưng vẫn không năm sau,Tnú vượt ngục trở về thì anh Quyết đã hi sinh. Tnú cưới Mai và cùng dân làng chuẩn bị chiến giặc hay tin kéo về hành hạ dân làng, bắt Mai và đứa con mới sinh tra tấn cho đến chết. Tnú xông ra nhưng không cứu được vợ con mà còn bị chúng bắt trói và tẩm nhựa xà nu đốt mười đầu ngón tay để dân làng “bỏ cái mộng cầm giáo mác”. Thế nhưng,cũng ngay đêm ấy,khi Tnú bị Bắt,Cụ Mết đã dẫn thanh niên vào rừng lấy giáo mác cất giấu đem về và bất ngờ đồng loạt xông vào giết hết lũ giặc. . Tnú rời làng đi bộ đội và trở thành một chiến sĩ dũng cảm. 3. Chủ đề Thông qua câu chuyện về những con người ở một bản làng xa xôi hẻo lánh,bên những cánh rừng xà nu bạt ngàn ,xanh bất tận, tác giả đã đặt ra một vấn đề có ý nghĩa lớn lao của dân tộc và thời đại Để cho sự sống của đất nước và nhân dân mãi mãi trường tồn,không có cách nào khác hơn là phải cùng nhau đứng lên, cầm vũ khí chống lại kẻ thù tàn ác. II. Phân tích 1-Hình tượng Rừng xà nu -Nhan đề tác phẩm là Rừng xà ảnh cây xà nu,rừng xà nu,lửa xà nu,hương xà nuđược miêu tả đầy ấn tượng trong tác phẩm,chạm khắc thành hình khối, tạo nên vẻ đẹp, hương sắc riêng của vùng đất Tây Nguyên không thể nào trộn lẫn . -Không chỉ là hiện thân cho vẻ đẹp, hình tượng rừng xà nu còn là biểu tượng của cuộc sống đau thương nhưng kiên cường và bất diệt. Đó là là sự đau thương của một khu rừng hàng vạn cây không có cây nào không bị thương bởi ở trong tầm đại bác của đồn giặc. “Có những cây bị chặt đứt ngang nửa thân mình,đổ ào ào như một trận chỗ vết thương, nhựa ứa ra ,tràn trề,thơm ngào ngạt,long lanh nắng hè gay gắt,rồi dần dần bầm lại,đenvà đặc quyện lại thành từng cục máu lớn”. -Đạn đại bác có thể gây ra ngàn vạn nỗi đau thương nhưng không thể nào huỷ diệt được rừng xà nu “Cạnh một cây xà nu mới ngã gục, đã có bốn năm cây con mọc lên, ngọn xanh rờn,hình nhọn mũi tên lao thẳng lên bầu trờiNó phóng lên rất nhanh để tiếp lấy ánh nắng”.Chất nhân văn sâu đậm của thiên truyện bộc lộ ở chỗ nhà văn đã khẳng định sự sống luôn mạnh hơn cái chết, ngợi ca một sự sống đẹp nồng nàn, bất khuất và bất diệt .Hình ảnh rừng xà nu được nhân hoá luôn ưỡn tấm ngực lớn của mình ra bảo vệ cho làng là biểu tượng của thiên nhiên và con người Tây Nguyên trong những năm chống Mỹ đau thương mà anh dũng. -Hình ảnh những ngọn đồi, cánh rừng xà nu trải ra hút tầm mắt, chạy tít tắp đến tận chân trời luôn trở đi, trở lại trong tác phẩm còn là biểu tượng của cả miền Nam, của dân tộc Việt Nam đang chiến đấu để giành sự sống cho Tổ quốc . 2- Nhân vật Tnú -Rừng xà nu là câu chuyện của một đời,được kể trong một đêm. Người anh hùng mà cụ Mết kể trong cái đêm dài ấy chính là Tnú,nhân vật trung tâm của tác phẩm. Khác với nhân vật A Phủ và anh hùng Núp ,ngay từ tuổi thiếu niên Tnú có những phẩm chất và điều kiện mà con người ở thế hệ của Vợ chồng A Phủ hay Đất nước đứng lên chưa thể có được giác ngộ cách mạng sớm, được anh Quyết dạy cho học chữ với ý thức lớn lên sẽ thay anh làm cán bộ lãnh đạo phong trào cách mạng của quê dũng cảm,sự mưu trí, tình yêu làng yêu nước và tinh thần trung thành với cách mạng cũng sớm được kiểm nghiệm qua công việc nuôi giấu cán bộ, lúc bị tra tấn và tù ngục ngay từ bé. Tnú lớn lên thành một chàng trai vững chải, caolớn và đẹp đẽ như cây xà nu cường tráng nhất của khu rừng Tây Nguyên bất khuất. -Phần chính trong câu chuyện về cuộc đời Tnú bắt đầu từ sự việc giặc kéo về làng để tiêu diệt phong trào nổi dậy ở làng Xô Man. Chúng bắt vợ con Tnú và tra tấn cho đến chết bằng gậy sắt để truy tìm căm thù đã biến mắt anh thành hai cục lửa hồng và anh đã xông ra để cứu vợ con mà không được mà còn bị giặc bắt dùng nhựa xà nu đốt mười đầu ngón tay vì lúc đó tay anh không cầm vũ khí. Chi tiết này được cụ Mết nhắc đi nhắc lại nhiều lần trong câu chuyện bi tráng về cuộc đời Tnú để rồi khắc ghi vào tâm trí người nghe câu nói “Chúng nó đã cầm súng, mình phải cầm giáo”. - Chỉ đến khi cụ Mết dẫn thanh niên vào rừng lấy giáo mác ,vụ rựa cất giấu đem về đồng loạt xông ra giết giặc thì mọi thứ mới thay đổi hẳn. Lửa xà nu đã tắt trên đôi bàn tay của Tnú. Lửa xà nu soi xác lũ giặc nằm chết ngổn ngang. Đuốc xà nu sáng rực rừng đêm hoà cùng tiếng chiêng làm thành cảnh tượng hùng tráng của núi rừng trong đêm khởi bàn tay chỉ còn hai đốt của Tnú sau đó đã hồi sinh thành đôi bàn tay giết giặc. Nếu như cụ Mết là cây xà nu cổ thụ, hình ảnh của truyền thống, của cội nguồn, của linh hồn Tây Nguyên bất khuất thì Dít và bé Heng vừa gợi lại hình ảnh của Tnú và Mai hồi nhỏ, vừa gợi nghĩ đến một triển vọng trong tương lai. Giống Mai như hai giọt nước nhưng bên cạnh sự nhường nhịn ,yêu thương của chị, Dít còn có đôi mắt nghiêm nghị và sự cứng cỏi của người chiến Heng là hình ảnh của lứa xà nu mới lớn,trẻ trung và tràn đầy sinh lực. -Câu chuyện của Tnú cũng như của dân làng Xô Man nói lên một chân lí lớn lao của dân tộc ta trong thời đại bấy giờ Để cho sự sống của đất nước và nhân dân mãi mãi trường tồn, không còn cách nào khác hơn là là phải cùng nhau đứng lên ,cầm vũ khí chống lại kẻ thù tàn ác. 3- Hình tượng nhân vật Tnú và hình ảnh cánh rừng xà nu gắn kết hữu cơ khăng khít với nhau, bổ sung cho con người như Tnú cầm vũ khí đứng lên là để giữ gìn cho sự sống như cánh rừng kia mãi mãi sinh rừng xà nu ưỡn tấm ngực lớn của mình ra che chở cho làng, để Tnú được sinh ra ra ,lớn lên ,yêu và sống, chiến đấu và lao động dưới màu xanh bất diệt của đại ngàn Tây Nguyên hùng vĩ. 4-Nghệ thuật Rừng xà nu mang vẻ đẹp của một khúc sử thi trong văn xuôi hiệnđại. Đó là câu chuyện bi tráng về cuộc đời của một người anh hùng đại diện cho cộng đồng được già làng kể lại cho dân làng nghe trong một đêm rừngTâyNguyên ,bên bếp lửa chung của làng với giọng kể trang nghiêm và hùng văn trau chuốt, giàu hình ảnh tái hiện vẻ đẹp tráng lệ hào hùng rất riêng của cảnh vật và con người,truyềnthống văn hoá TâyNguyên trong cuộc kháng chiến chống Mỹ đau thương mà anh dũng. III-Tổng kết Xem phần ghi nhớ SGK 4-Củng cố Viết một đoạn văn ngắn phát biểu suy nghĩ và cảm xúc của em về hình ảnh đôi bàn tay Tnú. 5- Dặn dò - Đọc kĩ lại tác phẩm, nhớ chi tiết. -Chuẩn bị bàiTiết sau chuẩn bị bài đọc thêm Bắt sấu rừng U Minh Hạ.. Giáo án Rừng xà nu giúp HS biết được hoàn cảnh sáng tác có tác động và chi phối như thế nào tới nội dung tư tưởng của tác khảo một số thể loại văn học thơ truyện giáo án Kịch nghị luận hay nhất giáo án rừng xà nuI. Tên bài học Rừng xà nuII. Hình thức dạy học Dạy học trên lớpIII. Chuẩn bị của thầy và trò1/Thầy-Giáo án-Phiếu bài tập, trả lời câu hỏi -Tranh ảnh về nhà văn, hình ảnh rừng xà nu, hoa pơ lang, phim về Tây Nguyên trong kháng chiến chống Mỹ-Bảng phân công nhiệm vụ cho học sinh hoạt động trên lớp-Bảng giao nhiệm vụ học tập cho học sinh ở nhà2/Trò-Đọc trước ngữ liệu trong SGK để trả lời câu hỏi tìm hiểu bài-Các sản phẩm thực hiện nhiệm vụ học tập ở nhà do giáo viên giao từ tiết trước-Đồ dùng học tậpB. Xác định nội dung- chủ đề bài học– Hình tượng rừng xà nu- biểu tượng của cuộc sống đau thương nhưng kiên cường và bất diệt.– Hình tượng nhân vật Tnú và câu chuyện bi trang về cuộc đời anh thể hiện đầy đủ nhất cho chân lí phải dùng bạo lực cách mạng để chống lại bạo lực phản cách mạng, đấu tranh vũ trang là con đường tất yếu để tự giải phóng.– Chất sử thi thể hiện qua cốt truyện , bút pháp xây dựng nhân vật, giọng điệu và vẻ đẹp ngôn ngữ của tác Mức độ cần đạt1. Kiến thức giáo án rừng xà nua/ Nhận biết HS nhận biết, nhớ được tên tác giả và hoàn cảnh ra đời của các tác Thông hiểu HS hiểu và lí giải được hoàn cảnh sáng tác có tác động và chi phối như thế nào tới nội dung tư tưởng của tác dụng thấp Khái quát được đặc điểm phong cách tác giả từ tác dụng cao– Vận dụng hiểu biết về tác giả, hoàn cảnh ra đời của tác phẩm để phân tích giá trị nội dung, nghệ thuật của tác phẩm văn xuôi2. Kĩ năng giáo án rừng xà nua/ Biết làm bài nghị luận về một đoạn trích văn xuôi, về 1 ý kiến bàn về văn học;b/ Thông thạo các bước làm bài nghị luận văn độa/ Hình thành thói quen đọc hiểu văn bản văn xuôi kháng chiến chống Mỹb/ Hình thành tính cách tự tin , sáng tạo khi tìm hiểu văn bản văn xuôic/Hình thành nhân cách-Biết nhận thức được ý nghĩa của truyện ngắn hiện đại Việt Nam trong lích sử văn học dân tộc-Biết trân quý những giá trị văn hóa truyền thống mà truyện ngắn hiện đại đem lại-Có ý thức tìm tòi về thể loại, từ ngữ, hình ảnh trong văn xuôi hiện đại Việt NamD. Tổ chức dạy và học Giáo án Rừng xà nu ĐỘNG Hoạt động của GV- HS Nội dung cần đạt – Gv cho HS quan sát tranh và trả lời Đây là ai? Đây là cây gì? Hoa gì? Hình ảnh ấy khiến em liên tưởng đến tác phẩm nào trong chương trình lớp 12 – HS trả lời – Gv Vào bài Chiến tranh xâm lược đã tàn phá bao vùng đất, giết đi bao mạng sống của cả con người lãn sinh vật. Có những vùng đất phải gánh chịu vô vàn những thương đau mà tinh thần vẫn luôn quật khởi, ý chí vẫn vững vàng. Tây Nguyên là một nơi như thế đấy và dân làng Xô man trong truyện ngắn “Rừng xà nu” của Nguyễn Trung Thành đã nói lên điều đó. Cánh rừng cũng như con người “nằm trong tầm đai bác” vẫn cứ hiên ngang sống. Giờ học hôm nay cô cùng các em tìm hiểu tác phẩm độc đáo này.– Tác giả Nguyễn Trung Thành – Rừng xà nu – Hoa pơ lang và Tác phẩm RXN2. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC giáo án rừng xà nu Hoạt động của GV- HS Nội dung cần đạt – GV yêu cầu 1 hs lên thuyết trình những hiểu biết của mình về cuộc đời và sự nghiệp của tác giả đã được chuẩn bị từ trước – HS trả lời +Tên khai sinh là Nguyễn Văn Báu, sinh năm 1932, quê ở Thăng Bình, Quảng Nam. + Nhập ngũ năm 1950, rồi làm phóng viên báo Quân đội nhân dân liên khu V, tập kết ra Bắc, viết văn với bút danh Nguyên Ngọc + Năm 1962 tình nguyện trở về chiến trường miền Nam lấy bút danh Nguyễn Trung Thành. + Tác phẩm Đất nước đứng lên– giải nhất, giải thưởng Hội văn nghệ Việt Nam năm 1954 – 1955; Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc 1969; Đất Quảng 1971- 1974;… – GV chốt HS làm việc cá nhân – GV hỏi Nêu hoàn cảnh sáng tác của truyện ngắn – HS trả lời +Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, hiệp định Giơ-ne-vơ được kí kết, đất nước chia làm hai miền. +Mĩ-ngụy ra sức phá hoại hiệp định, lê máy chém đi khắp miền Nam. Cách mạng rơi vào thời kì đen tối. +Đầu năm 1965, Mĩ đổ quân ồ ạt vào miền Nam và đánh phá ác liệt ra miền Bắc. Cả nước sục sôi không khí đánh Mĩ. Rừng xà nu được viết vào đúng thời điểm đó. +Rừng xà nu 1965 ra mắt lần đầu tiên trên Tạp chí văn nghệ quân giải phóng miền Trung Trung bộ số 2- 1965, sau đó được in trong tập Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc. – GV nhận xét, chốt lại kiến thức cần nhớ HS làm việc cá nhân – GV Yêu cầu HS tóm tắt lại văn bản – HS tóm tắt + Làng XM nằm trong tầm đại bác của đông giặc. Cả cánh rừng xà nu xanh bạt ngàn phải gồng mình gánh chịu bom đạn của kẻ thù + Tnú là người con của buôn làng. Sau 3 năm đi lực lượng anh được trở về thăm quê. Bé Heng dẫn anh vào làng vì buôn làng đã đổi khác rất nhiều so với trước đây. Đường đi nhiều hầm, chông và giàn thò. Dít đã trở thành bí thư. T Nú nhớ lại những kỉ niệm với Mai- người vợ đã mất của anh. + Cụ Mết và dân làng đón anh rất nông đống lửa nhầ ưng, cụ Mết lại kể cho dân làng nghe về cuộc đời T nú. T nú mồ côi cha mẹ từ nhỏ, được dân làng XM nuôi dưỡng. T nú cùng Mai tham gia tiếp tế nuôi giấu cán bộ trong rừng. T nú còn làm liên lạc cho cán may một lần đang đi liên lạc thì bị giặc bắt và tra tấn dã man. Ba năm sau T nú ngục về làng. Tnu và Mai thành vợ chồng Biết tin dân làng XM mài giáo chuẩn bị chiến đâu nên bon giặc kéo đến. Chúng lung bắt T nú không được đã mang vợ con anh ra giữa sân nhà ưng tra tấn bằng gậy sắt cho đến chết. Tnú nấp gần đó đã lao ra cứu mẹ con Mai nhưng không được. Anh bị giặc bắt và bị thiêu đốt 10 đầu ngón tay bằng chất nhựa xà nu. Cụ Mết cùng dân làng nổi dậy giết chết bọn giặc và cứu được Tnu. T nú tham gia cách mạng và lập được chiến công + Sau khi về thăm buôn làng một đêm T nú lại ra đi. Anh đứng ở rừng xà nu gần con nước lớn ngắm nhìn ra xa thấy những cánh rừng xà nu nối nhau chạy đến chân trời. – GV nhận xét, cho điểm HS làm việc cá nhân – GV Hãy phân chia bố cục tác phẩm – HS trả lời – GV nhận xét, chốt kiến thức HS làm việc nhóm 4 nhóm 3 phút – B1 GV chuyển giao nhiệm vụ Nêu ý nghĩa nhan đề tác phẩm? Gợi ý Tại sao tác giả lại lấy tên của cây xà nu để đặt nhan đề cho tác phẩm này mà không phải là tên của một loài cây khác? – B2 HS trao đổi , thảo luận trong nhóm – B3 HS cử đại diện trả lời, các nhóm khác theo dõi bổ sung+ XN là một loài cây đặc trưng của núi rừng Tây mọc thành cao, thẳng tắp gợi vẻ đẹp hùng trángà RXN gợi được cái khí vị riêng của Tây Nguyên + Trong tác phẩm RXN hứng chịu biết bao nhiêu bom đạn của kẻ thù nhưng cây cũng có sức sống bất diệt -> tượng trưng cho số phận và phẩm chất của đồng bào TN Nhan đề của tác phẩm đã chứa đựng cảm hứng của nhà văn và tư tưởng chủ đề của tác phẩm – B4 GV nhận xét, chốt lại kiến thức cơ bản – GV dẫn Qua nhan đề ta thấy cây xà nu có một vị trí rất quan trọng trong lòng tác giả, được tác giả trân trọng, nâng niu và đặt làm nhan đề cho tp. Không chỉ vậy, cây xà nu còn là hình tượng nghệ thuật xuyên suốt từ đầu đến cuối tác phẩm, được tác giả miêu tả công phu, đậm nét. Ta cùng tìm hiểu kĩ hơn về loài cây đặc biệt này. HS làm việc cá nhân – GV hỏi Trong tác phẩm nhiều lần hình ảnh cây xà nu xuất hiện với các tên gọi khác nhau như cây xà nu, lửa xà nu, khói xà nu…. Em hãy tìm các chi tiết cụ thể ấy trừ đoạn mở đầu và đoạn cuối – HS trả lời + Cây xà nu có mặt trong đời sống hàng ngày của dân làng xô man lủa xà nu cháy trong mỗi bếp. Trong đêm T nú về thăm làng, dân làng và cụ Mết đã dùng xà nu để đốt đống lửa trong nhà ưng. T nú dùng khói xà nu để xông bảng nứa học chữ + Cây xà nu tham dự vào những sự kiện trong đại của dân làng Ngọn đuốc xà nu soi đường rừng cho cụ mết và dân làng vào rừng lấy vũ khí Giặc đốt đôi bàn tay T nú bằng nhựa xà nu, đống lửa xà nu lớn giữa nhà soi rõ xác của 10 tên giặc + Cây xà nu thấm sâu vào từng nếp nghĩ và cảm xúc của người dân Ngục cụ Mết căng như một ây xà nu lớn. Cụ nói Không gì mạnh bắng cây xà nu đất ta” – Gv nhận xét, bổ sung ,chốt lại – GV yêu cầu HS đọc đoạn mở đầu – HS đọc, HS làm việc nhóm 4 nhóm – B1 Chuyển giao nhiệm vụ Nhóm 1 Tìm các câu văn miêu tả cánh rừng xà nu bị giặc tàn phá dữ dội? Các câu văn ấy gợi cho em cảm giác gì? Từ đó hãy khái quát lên ý nghĩa tượng trưng của nó? Nhóm 2 Cây xà nu có những đặc tính gì? Tìm các câu văn miêu tả đặc tính ấy và khái quát ý nghĩa tượng trưng của nó? Nhóm 3 Tìm những câu văn miêu tả hình ảnh rừng xà nu như một thành lũy bảo vệ dân làng XM. Hình ảnh ấy gợi em liên tưởng đến những nhân vật nào trong truyện? Nhóm 4 Để khắc họa hình tượng cây xà nu tác giả đã sử dụng các biện pháp nghệ thuật nào? Lấy dẫn chứng cụ thể cho các biện pháp nghệ thuật ấy – B2 HS thảo luận trong nhóm, ghi bản phụ – B3 HS cử đại diện trả lời, các nhóm còn lại theo dõi, bổ sung Nhóm 1 * Đau thương – Câu văn + “ Cả rừng xà nu hàng vạn cây không có cây nào không bị những cây bị đứt ngang nửa thân mình,đổ ào ào như một trận chỗ vết thương, nhựa ứa ra, tràn trề, thơm ngào ngạt, long lanh nắng hè gay gắt, rồi dần dần bầm lại, đen và đặc quyện thành từng cục máu lớn.” + “ Có những cây con vừa lớn ngang tầm ngực người lại bị đạn đại bác chặt đứt làm đôi. ở những cây đó, nhựa còn trong, chất dầu còn loãng, vết thương không lành được, cứ loét mãi ra, năm mười hôm thì cây chết.” -> gợi cảm giác đau thương, mất mát và Thương tích mà cây xà nu phải gánh chịu do đạn đại bác của kẻ thù tượng trưng cho những mất mát, đau thương của dân làng XM nói riêng và đồng bào Tây Nguyên nói chung. Nhóm 2 Đặc tính – Sinh sôi nảy nở mãnh liệt “ Trong rừng ít có loại cây sinh sôi nảy nở khỏe như vậy. cạnh một cây xà nu mới ngã gục, đã có bốn năm cây con mọc lên, ngọn xanh rờn, hình nhọn mũi tên lao thẳng lên bầu trời” -> Tượng trưng cho sự anh dũng, bất khuất, kiên cường của người dân XM – Ham ánh sáng “Cũng có ít loại cây ham ánh sáng…thơm mỡ màng.” Nhóm 3 “ hầu hết đạn đại bác đều rơi vào ngọn đồi xà nu cạnh con nước lớn” “ Nhưng cũng có những cây vượt lên được cao hơn đầu người, cành lá sum sê như những con chim đã đủ lông mao long vũ. Đạn đại bác không giết nổi chúng, …che chở cho làng…” Và Ẩn dụ cho những con người đang chiến đấu bảo vệ quê hương cụ Mết, T nú, Dít… Nhóm 4 Nghệ thuật – So sánh “cành lá sum sê như những con chim đã đủ long mao long vũ”, “ vết thương của chúng chóng lành như trên một thân thể cường tráng” – Nhân hóa vết thương, bị thương, từng cục máu lớn – Ẩn dụ, tượng trưng – B4 GV nhận xét, chốt kiến thức * Tóm lại Nguyễn Trung Thành đã tạo nên những hình ảnh ẩn dụ, những liên tưởng phong phúkhi miêu tả rừng xà nu với tất cả lòng yêu mến tự hào. Qua hình tượng cây xà nu, người đọc hiểu biết thêm dải đất Tây Nguyên hùng vĩ, về cuộc sống của đồng bào Tây Nguyên và nhất là thêm yêu quý tự hào về những phẩm chất cao quý của họ. Rừng xà nu trùng điệp chạy đến chân trời là biểu tượng cho thế trận chiến tranh nhân dân, người người lớp lớp. hiểu chung 1. Tác giả – NTT tên thật là NVB, sinh năm 1932, quê ở Quảng Nam – Là nhà văn trưởng thành trong 2 cuộc kháng chiến và gắn bó mật thiết với mảnh đất TN – Tác phẩm tiêu biểu Đất nước đứng lên – giải nhất, giải thưởng Hội văn nghệ Việt Nam năm1954- 1955; Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc 1969; Đất Quảng 1971- 1974;… Ông là nhà văn có những tác phẩm viết hay nhất về đất và người Tây Nguyên trong hai cuộc kháng chiến. phẩm HCST Rừng xà nu 1965 đăng lần đầu tiên trên Tạp chí văn nghệ quân giải phóng miền Trung Trung bộ số 2- 1965, sau đó được in trong tập Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc. tắt tác phẩm cục 5 phần – P1 đặc tả cây xà nu – P2 Sau 3 năm đi lực lượng T nú về thăm buôn làng. Bé Heng dẫn anh vào buôn. Cụ Mết và dân làng đón anh – P3 Buổi tối ở nhà cụ Mết – P4 Câu chuyện về cuộc đời của T nú – P5 Sáng hôm sau T nú lại ra đi. Cụ Mết và Dít tiễn anh đến rừng xà nu cạnh con nước lớn II. Đọc- hiểu Ý nghĩa nhan đề – RXN gợi được cái khí vị riêng của Tây Nguyên – Tên tác phẩm vừa có ý nghĩa tả thực lại vừa có ý nghĩa tượng trưng nên đã chứa đựng cảm hứng của nhà văn và tư tưởng chủ đề của tác phẩm. tượng cây xà nu a. Cây xà nu gắn bó mật thiết với đời sống vật chất và tinh thần của con người Tây Nguyên – Cây xà nu có mặt trong đời sống hàng ngày của dân làng Xô Man – Cây xà nu tham dự vào những sự kiện trong đại của dân làng – Cây xà nu thấm sâu vào từng nếp nghĩ và cảm xúc của người dân Và Cây xà nu đã trở thành một phần máu thịt trong đời sống vật chất và tinh thần của người dân Tây Nguyên xà nu tượng trưng cho số phận và phẩm chất của con người Tây Nguyên trong chiến tranh * Đau thương – Với cái nhìn bao quát nhưng không kém phần tinh tế, tác giả đã phát hiện ra “Cả rừng xà nu hàng vạn cây không cây nào là không bị thương”. Và Đấy là sự đau thương của một khu rừng mà tác giả tận mắt chứng kiến. – Nỗi đau hiện ra nhiều vẻ khác nhau + Cái đau của những cây xà nu như con người đang tuổi thanh xuân, bỗng “bị chặt đứt ngang nửa thân mình đổ ào ào như một trận bão”. + Có cái xót xa của những cây con, tựa như đứa trẻ thơ “vừa lớn ngang tầm ngực người bị đạn đại bác chặt đứt làm đôi. Ở những cây đó, nhựa còn trong, chất dầu còn loãng, vết thương không lành được cứ loét mãi ra, năm mười hôm sau thì cây chết”. Và Nhà văn đã mang nỗi đau của con người để biểu đạt cho nỗi đau của cây. Mối cây ngã xuống mà ta ngỡ như một người XM ngã xuống. . Phải chăng đó là hình ảnh của anh Xút, bà Nhan, mẹ con Mai, anh Quyết….Nhưng trong đau thương cây xà nu vấn đẹp đến sững sờ. Đẹp trong dáng ngã kiêu hùng “ Đổ ào ào như một trận bão”. Đó là dáng ngã của biêt bao con người VN trong cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại Và Từ những thương tích mà cây xà nu phải gánh chịu nhà văn đã gợi lên cái đau thương, mất mát của một thời mà người dân XM nói riêng và đồng bào Tây Nguyên nói chung phải gánh chịu * Sức sống mãnh liệt – Tác giả đã phát hiện được sự sinh sôi nảy nở mãnh liệt của cây + “trong rừng ít có loại cây sinh sôi nảy nở khỏe như vậy”. Và Đây là yếu tố cơ bản để xà nu vượt qua ranh giới của sự sống và cái chết. – Sự sống tồn tại ngay trong sự hủy diệt “Cạnh một cây xà nu mới ngã gục đã có bốn năm cây con mọc lên”. Và Tác giả sử dụng cách nói đối lập ngã gục – mọc lên; một- bốn năm để khẳng định một khát vọng thật của sự sống. – Cây xà nu đã tự vươn lên bằng sức sống nội tại của mình “…cây con mọc lên, hình nhọn mũi tên lao thẳng lên bầu trời”. ->Xà nu đẹp một vẻ đẹp hùng tráng, man dại đẫm chất núi rừng. Đau thương nối tiếp đau thương mà sự sống cũng nối tiếp sự sống. Thế hệ này ngã xuống, thế hệ khác đứng lên thay thế tiếp tục chiến đấu chống lại kẻ thù. Anh Xút và bà Nhan hi sinh thì đã có thế hệ của Tnu và Mai tiếp bước. Mai ngã xuống đang tuổi thanh xuân thì Dít lớn lên là bí thư chi bộ. Đứa con của Tnu không còn thì đã có bé Heng lớn lên tiếp bước cha anh. Đúng như Hoàng Trung Thông đã viết Ta lại viết bài thơ lên báng súng Con lớn lên viết tiếp thay cha Người đứng dậy viết tiếp người ngã xuống Người hôm nay viết tiếp người hôm qua Và Sức sống mãnh liệt của cây tượng trưng cho sự anh dũng, bất khuất, kiên cường của người dân Xô Man. * Ham ánh sáng, khí trời “ Cũng có ít loại cây ham ánh sáng mặt trời đến thê. Nó phóng lên rất nhanh để tiêp lấy ánh nắng, thứ ánh nắng trong rừng rọi từ trên cao xuống từng luồng lớn thẳng tắp, lóng lánh vô số hạt bụi vàng từ nhựa cây bay ra, thơm mỡ màng” Và Tượng trưng cho sự khát khao tự do của dân làng XM. Vì tự do họ đã cùng nhau cầm vũ khí tiêu diệt kẻ thù * Thành lũy bảo vệ dân làng Xô Man – Mỗi ngày giặc bắn đại bác 3 lần vào làng nhưng làng XM vẫn bình yên vì “Hầu hết đạn đại bác đều rơi vào ngọn đồi xà nu cạnh con nước lớn” – Vững trãi, không khuất phục trước mưa bom bão đạn của kẻ thù “ Nhưng cũng có những cây vượt lên được cao hơn đầu người, cành lá sum sê như những con chim đã đủ lông mao long vũ. Đạn đại bác không giết nổi chúng, …che chở cho làng…” Và Hình ảnh ấy ẩn dụ cho những con người đang chiến đấu bảo vệ quê hương như cụ Mết, T nú, Dít…Đó là vẻ đẹp của bức thành đồng kiên cố, tấm lá thép vĩ đại. Vì vậy mà suốt 5 năm chưa hề có một cán bộ náo bị giặc bắt hoặc chết tron rừng. Bởi rừng xà nu đã mang vẻ đẹp “ Rừng che bộ đội , rừng vây quân thù”. Tất cả nối tiếp nhau tạo thành một đội ngũ trùng trùng điệp điệp nối tiếp đến chân trời Nghệ thuật – So sánh “cành lá sum sê như những con chim đã đủ lông mao lông vũ”, “ vết thương của chúng chóng lành như trên một thân thể cường tráng” – Nhân hóa vết thương, bị thương, từng cục máu lớn,cứ loét mãi ra,ưỡn tấm ngực lớn – Ẩn dụ, tượng trưng và gợi vẻ đẹp mang đậm tính sử thi, biểu tượng cho cuộc sống đau thương nhưng kiên cường và bất LUYỆN TẬP Giáo án Rừng xà nu Hoạt động của GV- HSNội dung cần đạtCâu 1 Giải thích nào sau đây là chính xác về các tên gọi Nguyễn Trung Thành, Nguyên Ngọc a. Đó là tên của hai nhà văn. b. Nguyễn Trung Thành là bút danh của nhà văn Nguyên Ngọc. c. Nguyên Ngọc là bút danh của nhà văn Nguyễn Trung Thành. d. Đó là hai bút danh của nhà văn Nguyễn Văn Báu Câu 2 Truyện ngắn “Rừng xà nu” được sáng tác a. Trong thời kì kháng chiến chống Pháp. b. Năm 1955 khi đế quốc Mĩ xâm lược miền Nam. c. Năm 1965 khi đế quốc Mĩ bắt đầu đổ quân ào ạt vào miền Nam. d. Năm 1971, thời kì kháng chiến chống Mĩ cứu nước. Câu 3 Cốt truyện của “Rừng xà nu” kể về a. Hình ảnh rừng xà nu trong chiến tranh. b. Cuộc đời của Tnú. c. Quá trình đi đến đấu tranh vũ trang của làng Xôman. d. Chuyện về cuộc đời Tnú và cuộc nổi dậy đấu tranh vũ trang của dân làng Xôman đan cài vào nhau. Câu 4 Hình ảnh rừng xà nu có ý nghĩa a. Cụ thể đó là hình ảnh đặc trưng của núi rừng Tây Nguyên. b. Tượng trưng cho nỗi đau và sự bất diệt trong chiến tranh. c. Có ý nghĩa cụ thể nhưng chủ yếu là giá trị tượng VẬN DỤNG VÀ MỞ RỘNG, SÁNG TẠO Hoạt động của Thầy và trò Chuẩn kiến thức kĩ năng cần đạt, năng lực cần phát triển GV giao nhiệm vụ + Từ văn bản trên, viết một bài văn ngắn bày tỏ suy nghĩ bản thân về những cánh rừng bị tàn phá hiện nay. – HS thực hiện nhiệm vụ – HS báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ – GV nhận xét, cho điểm – Tóm tắt vẻ đẹp của rừng xà nu trong chiến tranh khốc liệt – Nhưng hiện nay, bên cạnh những cánh rừng bạt ngàn, xanh rờn thì không ít những cánh rừng bị tàn phá, biến thành những đồi trọc. – Hậu quả những cánh rừng bị tàn phá? – Nguyên nhân chủ quan và khách quan – Đề xuất biện pháp khắc phục – Bài học cho bản thân?Xem thêm Ba cống hiến vĩ đại của các mác giáo án lớp 11 đầy đủ nhất giáo án rừng xà nu Xin chào các bạn, trong bài viết này HocThatGioi sẽ giúp các bạn khái quát tất cả các ý chính trong truyện ngắn Rừng xà nu, cũng như giúp các bạn trả lời các câu hỏi thường gặp trong tác phẩm. Qua bài học này, các bạn có thể ghi nhớ tổng quan nội dung tác phẩm, nắm được các ý “chủ chốt” trong bài, mời các bạn cùng theo dõi! Rừng xà nu I. Kiến thức cần nắm trong Rừng xà nu Hình tượng rừng xà nu- biểu tượng của cuộc sống đau thương nhưng kiên cường và bất diệt. Hình tượng nhân vật Tnú và câu chuyện bi trang về cuộc đời anh thể hiện đầy đủ nhất cho chân lí phải dùng bạo lực cách mạng để chống lại bạo lực phản cách mạng, đấu tranh vũ trang là con đường tất yếu để tự giải phóng. Chất sử thi thể hiện qua cốt truyện , bút pháp xây dựng nhân vật, giọng điệu và vẻ đẹp ngôn ngữ của tác phẩm. II. Các câu hỏi trong Rừng xà nu- Giáo án 1. Tóm tắt Rừng xà nu Truyện ngắn Rừng xà nu của nhà văn Nguyễn Trung Thành là câu chuyện kể về Tnú và người dân làng Xô Man. Làng Xô Man nằm giữa cánh rừng xà nu bạt ngàn, đang ngày đêm hứng chịu những trận mưa bom, bão đạn của giặc. Anh Xút bị giặc treo cổ, bà Nhan bị giặc chặt đầu. Tnú – nhân vật chính của truyện – cùng với Mai nuôi giấu cán bộ là anh Quyết. Tnú và Mai được anh Quyết dạy chữ chẳng may bị bắt trong một lần đi liên lạc, trong lúc vượt thác Đắc Nông, sau đó bị chúng đầy đi Kông Tum. Sau ba năm, Tnú trốn được và trở về làng thì anh Quyết đã không còn nữa. Tnú cùng dân làng chuẩn bị đánh giặc thì thằng Dục đưa quân lính đến vây bắt. Chúng giết Mai – vợ của Tnú, cũng là chị của Dít – và tẩm nhựa xà nu thiêu đốt 10 đầu ngón tay Tnú. Cụ Mết cùng đám thanh niên trong làng xông vào giết giặc ngay đêm hôm ấy và giành thắng lợi. Tnú sau ngày hôm ấy tham gia giải phóng quân, mãi sau này mới có dịp trở về thăm làng trong một ngày nghỉ phép. Khi ấy, những đứa bé như Chiến, Dít, Heng đều đã trở thành du kích. Cả làng Xô Man với tinh thần và quyết tâm đánh giặc bất khuất như sự bạt ngàn, vững trãi của cánh rừng xà nu bao quanh đây. 2. Ý nghĩa nhan đề Rừng xà nu Hình ảnh rừng xà nu là linh hồn của tác phẩm, là cảm hứng chủ đạo, là dụng ý nghệ thuật của tác giả. Cây xà nu gắn bó mật thiết với cuộc sống tinh thần,vật chất của làng Xôman. Rừng xà nu là bức tranh thiên nhiên hùng vĩ đầy sức sống, luôn sinh sôi nảy nở, bất chấp sự hủy diệt của đạn bom. Rừng xà nu là biểu tượng của người Tây Nguyên anh hùng, bất khuất. => Tên tác phẩm vừa có ý nghĩa tả thực lại vừa có ý nghĩa tượng trưng nên đã chứa đựng cảm hứng của nhà văn và tư tưởng chủ đề của tác phẩm. 3. Hình tượng Rừng xà nu * Trong đời sống Cây xà nu có mặt trong đời sống hàng ngày của dân làng Xô ManCây xà nu tham dự vào những sự kiện trong đại của dân làngCây xà nu thấm sâu vào từng nếp nghĩ và cảm xúc của người dânCây xà nu đã trở thành một phần máu thịt trong đời sống vật chất và tinh thần của người dân Tây Nguyên => Cây xà nu gắn bó mật thiết với đời sống vật chất và tinh thần của con người Tây Nguyên * Đau thương mất mát Cái đau của những cây xà nu như con người đang tuổi thanh xuân Nhà văn đã mang nỗi đau của con người để biểu đạt cho nỗi đau của cây. Mối cây ngã xuống mà ta ngỡ như một người Xô man ngã xuống. Nhưng trong đau thương cây xà nu vấn đẹp đến sững sờ, đẹp trong dáng ngã kiêu hung Cây xà nu là dáng ngã của biêt bao con người Việt Nam trong cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại Và Từ những thương tích mà cây xà nu phải gánh chịuĐã gợi lên cái đau thương, mất mát của một thời mà người dân Xô man nói riêng và đồng bào Tây Nguyên nói chung phải gánh chịu =>Cây xà nu tượng trưng cho số phận và phẩm chất của con người Tây Nguyên trong chiến tranh Cây xà nu là sáng tạo độc đáo của Nguyễn Trung Thành, biện pháp nghệ thuật nhân hóa gợi cho người đọc nghĩ đến vùng đất và con người Tây Nguyên yêu tự do, bất khuất. Cây xà nu góp phần làm nổi bật chủ đề, ca ngợi con người và đất rừng Tây Nguyên trong cuộc chiến tranh chống kẻ thù xâm lược * Cây xà nu có những đặc tính gì? Sinh sôi nảy nở mãnh liệt “ Trong rừng ít có loại cây sinh sôi nảy nở khỏe như vậy. cạnh một cây xà nu mới ngã gục, đã có bốn năm cây con mọc lên, ngọn xanh rờn, hình nhọn mũi tên lao thẳng lên bầu trời”Ham ánh sáng “Cũng có ít loại cây ham ánh sáng…thơm mỡ màng.” =>Tượng trưng cho sự anh dũng, bất khuất, kiên cường của người dân Xô man * Để khắc họa hình tượng cây xà nu tác giả đã sử dụng các biện pháp nghệ thuật nào? – So sánh “cành lá sum sê như những con chim đã đủ long mao long vũ”, “ vết thương của chúng chóng lành như trên một thân thể cường tráng”– Nhân hóa vết thương, bị thương, từng cục máu lớn – Ẩn dụ, tượng trưng 4. Các hình tượng nhân vật trong Rừng xà nu * Nhân vật Tnú Lúc nhỏ làm liên lạc thay anh Quyết lựa chọn con đường khó mà đi, học chữ thua Mai thì đập đầu, bị giặc bắt thì nuốt thư, bị tù thì vượt ngục. Khi lớn lên là con chim đầu đàn của làng Xô-man,hướng dẫn dân làng chuẩn bị chiến đấu ; bị giặc đốt mười ngón tay Tnú không thèm kêu than. =>Dũng cảm, gan dạ,mưu trí, bất khuất Yêu quê hương, yêu Đảng, sớm giác ngộ cách gia đình vợ con xé tấm dồ làm địu cho con, sẵn sàng cứu vợ conTrung thành với cách mạng, ý thức tổ chức kỉ luật cao Căm thù giặc sâu sắc Khi giặc kéo về làng để tiêu diệt phong trào nổi dậy ở Xôman * Chính sự tàn bạo kẻ thù đã nung nấu lòng căm thù trong Tnú và dân làng Xôman đã nổi lên chân lý => Chân lí ″Chúng nó đã cầm súng, mình phải cầm giáo″ cụ Mết muốn ghi tạc vào lòng các thế hệ con cháu. Bởi khi chúng ta cầm vũ khí đứng lên chống lại súng đạn của kẻ thù thì mọi thứ đều thay đổi * Các hình tượng nhân vật cụ Mết, Mai, Dít, Heng có vai trò gì trong việc khắc họa nhân vật chính và làm nổi bật tư tưởng của tác phẩm? Tnú được sống trong cảm giác tìm lại được những gì đã mất qua hình ảnh Dít, bé Heng, gợi nghĩ đến một triển vọng của tương lai. Cụ Mết, Mai, Dít, Bé Heng có vai trò tiếp nối sự sống cho Tnú. 5. Giá trị nghệ thuật Rừng xà nu Rừng xà nu là tiếng nói của lịch sử và thời đại, gắn liền với sự vận động, những biến cố có ý nghĩa trọng đại đới với toàn dân. Những bức tranh thiên nhiên hay hình tượng con người là sự kết tinh những lí tưởng cao quí nhất của cả cộng đồng. Tác phẩm mang một hình thức sử thi hoành tráng. Hoành tráng trong hình ảnh, dáng vóc vạm vỡ, cao cả của núi rừng, của con người. Hoành tráng trong âm hưởng, với lời văn đẽo gọt, giàu sức tạo hình, giàu nhạc điệu, khi vang động, khi tha thiết hoặc trang nghiêm. Trên đây là những ý chính mà các bạn cần nắm trong truyện ngắn Rừng xà nu. Các bạn có thể tham khảo để áp dụng vào bài học của mình. Cảm ơn các bạn đã theo dõi hết bài viết, nếu thấy hay thì hãy đồng hành cùng HocThatGioi trong các bài viết kế tiếp. Chúc các bạn học tốt! Bài viết khác liên quan đến Lớp 12 – Ngữ Văn – Rừng xà nuVẻ đẹp của hình tượng cây xà nu trong truyện ngắn Rừng xà nuPhân tích nhân vật Tnú trong tác phẩm rừng xà nuTop 7 mẫu tóm tắt truyện ngắn Rừng xà nu chi tiết, ngắn gọn11 mẫu mở bài phân tích tác phẩm Rừng Xà Nu cực hay15 mẫu mở bài phân tích nhân vật Tnú trong tác phẩm Rừng Xà Nu siêu hayTop 5 mẫu phân tích hình tượng rừng xà nu cực chi tiếtSoạn truyện ngắn Rừng xà nu- Tóm tắt, bố cục đầy đủ nhấtSơ đồ tư duy truyện ngắn Rừng xà nu, đầy đủ, chi tiết nhấtDàn ý phân tích truyện ngắn Rừng xà nu ngắn gọn, chi tiết nhấtTop 5 mẫu phân tích truyện ngắn Rừng xà nu cực hay10 mẫu mở bài, kết bài truyện ngắn Rừng xà nu cực hay

giáo án rừng xà nu